Á föstudaginn var Kraptakvöld. Það var gaman. Góðar ræður, kveðskapur, andvarp, kórsöngur, glaumur og gleði.
Ég þreytti frumraun mína sem ávarpari (það er víst siður að nýnemafulltrúi segir nokkur vel valin orð á Kraptakvöldi), og held að eftir allt hafi ég ekki varpað skugga á skemmtunina. Hér birti ég ræðuna til gamans og afsaka um leið málfars- og stafsetningavillur sem kunna að leynast í textanum.
Gott kvöld kæru vinir,
og til hamingju með daginn, eins glæsilegan og hann er.
Ávarp nýnemafulltrúa á Kraptakvöldi...
eitthvað heyrði ég þetta út undan mér, nýkjörinn fulltrúi nýnema. Tilhugsunin var heldur óþægileg svo ég var fljót að leiða hana hjá mér.
Fyrir ekki svo löngu síðan var ég vinsamlega minnt á þessa skildu mína. Þótti mér þá vænlegur kostur að snúa þessu litla vandamáli upp í vitleysu og fór að velta fyrir mér hverju ég ætti að varpa á ykkur?
ég hefði fegin varpað áhyggjum mínum á einhvern annan,
jafnvel varpað rýrð á þann sem bæri ábyrgð á því að ég stend hér nú,
varpa ljóma á íslenskuna,
nú eða varpa skugga á hátíðina - þó það vilji ég síst gera.
Ég komst fljótt að raun um að hvorki dygði að ýta þessu á undan sér, né snúa því upp í lélegt grín svo útkoman varð eftirfarandi:
Ég ætla með ykkur í lítið ferðalag um hugarheim nýnemans.
Fyrsti skóladagurinn í Háskóla Íslands. Ég hafði lært fyrirfram hvar Árnagarð var að finna. Eftir smávegis leit og örlitla ringlan fann ég ofurlitla tölustafi við skólastofu á annarri hæð sem sögðu 201, jú ég var á réttum stað. Með fiðring í maganum og óvissu um hvað tæki við settist ég þar inn, tilbúin í slaginn, vopnuð ýmsum leskosti og korti af háskólasvæðinu. Fyrir mig var það aldrei spurning. Íslenskan er köllun mín enda alla tíð haft brennandi áhuga á íslensku máli.
Á tímabili taldi ég mig þó knúna til að bjarga málinu frá glötun.
Það hlyti að vera illa statt þegar menntaskólanemar á 4. ári stafsetja „hlutonum“ og „myndonum“, „eikkað“ og „eikker“
Segja „af því að þegar að hann fór að…”.
Nota aldrei einn punkt í lok setningar, heldur alltaf þrjá.
Punktarnir þrír koma líka í stað kommu.
Kunna ekki að nota gæsalappir,
Annað hvort hrúga inn forsetningum eða sleppa þeim alveg,
Byrja aldrei á stórum staf í upphafi setningar,
ensku slettur, þágufallssýki, útvíkkun dvalarhorfs, nýja þolmyndin og svo mætti áfram telja.
Við allt þetta háði ég blóðuga baráttu. Mér fannst beinlínis verið að misþyrma okkar ástkæra ylhýra.
Dálítið kaldhæðnislegt að í fyrsta málfræði tímanum í Háskóla Íslands var nýnemum bent á að íslenskan snýst ekki endilega um hvað sé rétt og rangt mál, heldur fyrst og fremst að skoða málbreytingar og hafa áhuga á þeim.
Hmmm, þarf kannski að endurskoða þennan mikla baráttuanda minn.
Bókmenntirnar heilla líka, og er margur nýneminn mjög bókmentalega þenkjandi. Það sem setur hins vegar svip sinn á bókmenntafræðinám okkar nýnema er óyfirstíganleg hræðsla við norskar fræðibækur. En það er víst ekkert nýtt af nálinni.
Heimur íslenskunnar fyrir nýnemann er fullur af tækifærum. Hann hefur þann ótvíræða kost að í staðinn fyrir að læra bara bókmenntir eða bara málvísindi fær maður nasaþefinn af hvoru tveggja. Algjör draumur fyrir áhugasama um íslenskt mál. Heimur íslenskunnar er því vettvangur til að vera í senn fræðilegur og skapandi...
...Og að sjálfsögðu til að skemmta sér með skemmtilegu íslenskufólki.
Mér til mikillar hamingju frétti ég af öflugu og fjölbreyttu félagslífi íslenskunema.
Húrra fyrir okkur!
Það sem af er ári hefur Mímir ekki setið auðum höndum.
Nú þegar hefur hann tekið allhressilega á móti nýnemum í ferskmennagöngu og kynnt fyrir þeim Árnagarð og næsta nágrenni. Þar voru guðaveigar í bréfpoka vel þegnar af þyrstum nýnemum. Og endastöðin, hans annað heimili, Celtic Cross.
Mjög svo fróðleg vísindaferð var farin í Reykjavíkur Akademíuna og var Bakkus sjálfur viðstaddur. Á leið í bæinn var viðkomu á pizzahlaðborði vel fagnað af svöngum íslenskunemum. Gangan þaðan í bæinn tók bara 7 mínútur! huhumm...
Haustferðin var hin glæsilegasta. Lá leið Mímis þá inn í Mosfellsdalinn þar sem fróðleiksfísn forvitinna íslenskunema var svalað er þeir fengu að valsa um hýbýli nóbelsskáldsins. Í kjölfarið á því: æsilegar útreiðar, gómsætur grillmatur, bætandi brjóstbirta, fjörmikill félagsskapur og hrottalegur hressileiki.
Reyndar mismikill hjá Mímisfólki í lok kvöldsins.
Veturinn hefur farið vel af stað og ef þetta er forsmekkurinn af því sem koma skal, getur nýneminn áhyggjulaus hlakkað til að takast á við framhaldið.
En í kvöld fögnum við saman hinu árlega Kraptakvöldi í allri sinni dýrð og því óþarfi fyrir mig að varpa frekari skugga á þann fögnuð.
Takk fyrir mig,
Njótið kvöldsins á meðan þið getið.
Og að lokum: Skál fyrir komandi íslenskuári – og skál fyrir frábæru félagslífi!